Θα μπορούσε κάλλιστα να απευθύνεται και προς τον αδίκως εκθρονισθέντα Επίσκοπο Τυχικό...
ΑΓΙΟΥ ΙΩΑΝΝΟΥ, ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΥ ΚΩΝ/ΛΕΩΣ ΤΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ
«Πρὸς Κυριακὸν ἐπίσκοπον ἐν ἐξορία ὄντα καὶ αὐτόν»
[Στην επιστολή του αυτή –επιστολή ρκε΄(125)- ο Ιερός Χρυσόστομος χρησιμοποιεί όλη τη δύναμη της καλάμου του για να ενθαρρύνει και στηρίξει τον επίσκοπο Κυριακό, που αντικανονικά κι αυτός την ίδια περίοδο βρίσκεται επίσης εκθρονισμένος σε εξορία].
Προς τον Επίσκοπο Κυριακό, ευρισκόμενο και αυτόν σε εξορία
Εμπρός, λοιπόν, ας αφαιρέσω πάλι την πληγή της λιποψυχίας και ας διαλύσω τους λογισμούς που σχηματίζουν αυτό το νέφος. Γιατί τι είναι εκείνο που σε στενοχωρεί και αγωνιάς; Ότι είναι φοβερή η συμφορά και λυπηρό το ναυάγιο που βρήκε την Εκκλησία; Αυτό το γνωρίζω και εγώ και κανείς δεν αντιλέγει. Εάν, όμως, θέλεις, σου αναπαριστώ την εικόνα αυτών που έγιναν. Βλέπουμε θάλασσα που αναταράσσεται από κάτω από τον ίδιο τον βυθό της. Οι ναύτες, αντί να κρατούν τα πηδάλια και τα κουπιά, αφού περιέπλεξαν τα χέρια στα γόνατα και γεμάτοι έκπληξη από το αναπότρεπτο κακό, δεν βλέπουν τον ουρανό, ούτε το πέλαγος, ούτε την ξηρά, αλλά είναι ξαπλωμένοι στα στρώματα και θρηνούν και κλαίνε[Για να παραστήσει ζωηρά την αναταραχή που δημιουργήθηκε στους κόλπους της Εκκλησίας ο Ιερός Χρυσόστομος χρησιμοποιεί συνήθως την εικόνα της θαλασσοταραχής· βλ. και επιστολή 4η προς την Ολυμπιάδα].
Και αυτά βέβαια διαδραματίζονται στη θάλασσα. Τώρα, όμως, στη δική μας θάλασσα η ταραχή είναι χειρότερη και τα κύματα φοβερότερα. Αλλά να παρακαλείς τον Δεσπότη μας Χριστό, ο Οποίος δεν επιβάλλεται στη θαλασσοταραχή με τέχνασμα, αλλά καταπαύει την τρικυμία με νεύμα [βλ. Μάρκ.4,39: «Σιώπα, πεφίμωσο(:Σώπα, φιμώσου)»]. Εάν, όμως, Τον παρακάλεσες πολλές φορές και δεν εισακούστηκες, μην αμελήσεις, γιατί έτσι συνηθίζει να ενεργεί ο φιλάνθρωπος Θεός. Μήπως δεν μπορούσε να γλυτώσει εκείνους τους τρεις Παίδες, για να μη ριχθούν μέσα στην κάμινο του πυρός; Όμως, αφού αιχμαλωτίσθηκαν και εξορίσθηκαν σε βάρβαρη χώρα και αποξενώθηκαν από την πατρική τους κληρονομιά και απογοητεύθηκαν από όλους και δεν τους απόμεινε τίποτε, τότε ο Χριστός, ο αληθινός Θεός μας, έκανε το θαύμα και σκόρπισε τη φωτιά [βλ. Δαν.3,1-33]. Γιατί η φωτιά, μην υποφέροντας την αρετή των δικαίων, πήδησε έξω και έκαψε εκείνους που βρήκε γύρω από το καμίνι των Χαλδαίων. Και έτσι το καμίνι ήταν γι’ αυτούς Εκκλησία και καλούσαν όλη την κτίση, και τα ορατά και τα αόρατα, τους αγγέλους και τις ουράνιες δυνάμεις, και αφού έτσι τα περιέλαβαν όλα, έλεγαν: «Εὐλογεῖτε, πάντα τὰ ἔργα Κυρίου, τὸν Κύριον· · ὑμνεῖτε καὶ ὑπερυψοῦτε αὐτὸν εἰς τοὺς αἰῶνας(:Ευλογείτε και δοξάζετε, όλα τα ουράνια και επίγεια δημιιουργήματα του Κυρίου, έμψυχα και άψυχα, τον Κύριο· υμνείτε και δοξολογείτε Αυτόν πέρα από κάθε μέτρο στους απέραντους αιώνες)» [προσευχή Αζαρία και ύμνος των τριών παίδων, στίχος 34].
Βλέπεις πώς η υπομονή των δικαίων και τη φωτιά τη μετέβαλε σε δροσιά και τον τύραννο τον ντρόπιασε και τον έκανε να στείλει γράμματα σε όλη την οικουμένη; «Μεγάλος είναι ο Θεός», λέει, «του Σεδράχ, του Μισάχ και του Αβδεναγώ» [Δαν. 3,28: «Καὶ ἀπεκρίθη Ναβουχοδονόσορ ὁ βασιλεὺς καὶ εἶπεν· Εὐλογητὸς ὁ Θεὸς τοῦ Σεδράχ, Μισάχ, Ἀβδεναγώ ὃς ἀπέστειλε τὸν ἄγγελον αὐτοῦ καὶ ἐξείλατο τοὺς παῖδας αὐτοῦ, ὅτι ἐπεποίθεισαν ἐπ᾿ αὐτῷ καὶ τὸ ῥῆμα τοῦ βασιλέως ἠλλοίωσαν καὶ παρέδωκαν τὰ σώματα αὐτῶν εἰς πῦρ, ὅπως μὴ λατρεύσωσι μηδὲ προσκυνήσωσι παντὶ θεῷ, ἀλλ᾿ ἢ τῷ Θεῷ αὐτῶν (:Και ο βασιλιάς Ναβουχοδονόσορ αποκρίθηκε και είπε: ‘’Ευλογημένος και δοξασμένος ας είναι ο Θεός του Σεδράχ, Μισάχ, Αβδεναγώ, ο Οποίος απέστειλε τον άγγελό Του και έσωσε και ελευθέρωσε τους δούλους Του, διότι επειδή είχαν απόλυτη πίστη σε Αυτόν, αψήφησαν και παρέβησαν το διάταγμα του βασιλιά· και προτίμησαν να παραδώσουν τα σώματα τους στη φωτιά, παρά να λατρεύσουν και να προσκυνήσουν οποιονδήποτε άλλο θεό, εκτός από τον Θεό τους’’)» και Δαν. 31,33: «Ναβουχοδονόσορ ὁ βασιλεὺς πᾶσι τοῖς λαοῖς, φυλαῖς καὶ γλώσσαις τοῖς οἰκοῦσιν ἐν πάσῃ τῇ γῇ· εἰρήνη ὑμῖν πληθυνθείη· τὰ σημεῖα καὶ τὰ τέρατα, ἃ ἐποίησε μετ᾿ ἐμοῦ ὁ Θεὸς ὁ Ὕψιστος, ἤρεσεν ἐναντίον ἐμοῦ ἀναγγεῖλαι ὑμῖν ὡς μεγάλα καὶ ἰσχυρά· ἡ βασιλεία αὐτοῦ βασιλεία αἰώνιος καὶ ἡ ἐξουσία αὐτοῦ εἰς γενεὰν καὶ γενεάν (: Εγώ, ο βασιλιάς Ναβουχοδονόσορ, απευθύνομαι προς όλους τους ανθρώπους όλων των λαών, φυλών και γλωσσών, οι οποίοι κατοικούν σε όλο τον κόσμο και τους εύχομαι: ‘’Είθε να πληθύνει και να πλεονάζει σε σας η ειρήνη. Μου φάνηκε καλό και αρεστό να σας ανακοινώσω τα μεγάλα θαύματα και τα έργα που προκαλούν κατάπληξη και τρόμο, τα οποία έκανε σε εμένα ο Ύψιστος Θεός και να σας γνωστοποιήσω πόσο μεγάλα και θαυμαστά υπήρξαν αυτά! Η Βασιλεία Του είναι βασιλεία αιώνια, η δε δύναμη και κυριαρχία Του ισχύουν πάντοτε και εκτείνονται απαύστως και αιωνίως από τη μια γενεά στην άλλη γενεά)»]. Και να πόση αυστηρότητα όρισε για όποιον συμβεί να μιλήσει εναντίον τους, να δημεύεται το σπίτι του και να αρπάζονται τα υπάρχοντά του[ βλ. Δαν.3,29: «Καὶ ἐγὼ ἐκτίθεμαι δόγμα· πᾶς λαός, φυλή, γλῶσσα, ἣ ἐὰν εἴπῃ βλασφημίαν κατὰ τοῦ Θεοῦ Σεδράχ, Μισάχ, Ἀβδεναγώ, εἰς ἀπώλειαν ἔσονται καὶ οἱ οἶκοι αὐτῶν εἰς διαρπαγήν, καθότι οὐκ ἔστι θεὸς ἕτερος, ὅστις δυνήσεται ῥύσασθαι οὕτως(: Εγώ λοιπόν εκδίδω διαταγή, σύμφωνα με την οποία κάθε άνθρωπος οποιουδήποτε λαού, οποιασδήποτε φυλής και γλώσσας, ο οποίος θα τολμήσει να εκστομίσει βλασφημία εναντίον του Θεού των Σεδράχ, Μισάχ και Αβδεναγώ θα θανατωθεί, η δε ακίνητη και κινητή περιουσία του θα δημευθούν διότι δεν υπάρχει άλλος θεός ο οποίος να έχει τη δύναμη να προσφέρει παρόμοια θαυμαστή σωτηρία)»].
Μη λιποψυχήσεις, λοιπόν, ούτε να αμελήσεις. Γιατί κι εγώ, όταν απομακρυνόμουν από την πόλη, για τίποτε από αυτά δεν φρόντιζα, αλλά έλεγα στον εαυτό μου: «Εάν θέλει η βασίλισσα να με εξορίσει, θα με εξορίσει. Τοῦ Κυρίου ἡ γῆ καὶ τὸ πλήρωμα αὐτῆς» [Ψαλμ.23,1]. Και εάν θέλει να με πριονίσει, θα με πριονίσει· έχω για υπόδειγμα τον Ησαΐα [Ο προφήτης Ησαΐας, κατά μία παράδοση, πέθανε με πριονισμό, τον οποίο υπαινίσσεται εδώ ο Ιερός Χρυσόστομος]. Εάν θέλει να με πετάξει στο πέλαγος, φέρνω στη μνήμη μου τον Ιωνά [Ιωνά 1,15: «Καὶ ἔλαβον τὸν Ἰωνᾶν καὶ ἐξέβαλον αὐτὸν εἰς τὴν θάλασσαν, καὶ ἔστη ἡ θάλασσα ἐκ τοῦ σάλου αὐτῆς»]. Εάν θέλει να με ρίξει στην κάμινο του πυρός, έχω τους τρεις παίδες που έπαθαν το ίδιο [Δαν.3,1-33]. Εάν θέλει να με ρίξει στα θηρία, θυμάμαι τον Δανιήλ ριγμένο στον λάκκο με τα λιοντάρια [Δαν. 6,1-28].
Εάν θέλει να με λιθοβολήσει, θα με λιθοβολήσει· τον Στέφανο έχω παράδειγμα, τον πρωτομάρτυρα [ βλ. Πράξ.7,59: «καὶ ἐλιθοβόλουν τὸν Στέφανον, ἐπικαλούμενον καὶ λέγοντα· Κύριε Ἰησοῦ, δέξαι τὸ πνεῦμά μου]. Εάν θέλει να πάρει το κεφάλι μου, θα το πάρει· έχω παράδειγμα τον βαπτιστή Ιωάννη. Εάν θέλει να πάρει τα υπάρχοντά μου, θα τα πάρει: «Γυμνὸς ἐξῆλθον ἐκ κοιλίας μητρός μου, γυμνὸς καὶ ἀπελεύσομαι ἐκεῖ(:Εγώ γυμνός βγήκα από την κοιλιά της μητέρας μου, γυμνός και θα απέλθω εκεί, στην κοινή μητέρα γη, από τον κόσμο τούτο στον τάφο)» [Ιώβ 1,21]. Εμένα με συμβουλεύει ο απόστολος λέγοντας: «Πρόσωπον Θεὸς ἀνθρώπου οὐ λαμβάνει Ο Θεός δε λαβαίνει υπόψη Του το πρόσωπο του ανθρώπου» [Γαλ. 2,6]· και «Εἰ γὰρ ἔτι ἀνθρώποις ἤρεσκον, Χριστοῦ δοῦλος οὐκ ἂν ἤμην εάν ζητούσα ακόμα να είμαι αρεστός στους ανθρώπους, δεν θα ήμουν δούλος του Χριστού» [Γαλ.1,10]. Και ο Δαβίδ με οπλίζει καλά λέγοντας: «Ἐλάλουν ἐν τοῖς μαρτυρίοις Σου ἐναντίον βασιλέων καὶ οὐκ ᾐσχυνόμην(:Και μιλούσα για τις εντολές σου ενώπιον των βασιλέων και δεν ένιωθα ντροπή αλλά με κάθε παρρησία μιλούσα προς αυτούς)» [Ψαλμ.118,46].
Πολλοί επινόησαν εις βάρος μου και ισχυρίζονται ότι εκοινώνησα κάποιους που προηγουμένως είχαν φάει[:Μία από τις συκοφαντίες που εκτόξευαν εναντίον του Ιερού Χρυσοστόμου]. Και εάν βέβαια το έκανα αυτό, να διαγραφεί το όνομά μου από το βιβλίο των Επισκόπων και να μη γραφεί στο βιβλίο της ορθοδόξου πίστεως, γιατί, εάν εγώ έκανα κάτι τέτοιο, θα με αποβάλει και ο Χριστός από τη Βασιλεία Του. Αλλά αφού έτσι κι αλλιώς το λένε εις βάρος μου και φιλονικούν, ας καθαιρέσουν και τον Παύλο, ο οποίος μετά το δείπνο βάπτισε ολόκληρη οικογένεια [Πράξ.16,33: «Καὶ παραλαβὼν αὐτοὺς ἐν ἐκείνῃ τῇ ὥρᾳ τῆς νυκτὸς ἔλουσεν ἀπὸ τῶν πληγῶν, καὶ ἐβαπτίσθη αὐτὸς καὶ οἱ αὐτοῦ πάντες παραχρῆμα». Το δείπνο στο σπίτι του δεσμοφύλακα των Φιλίππων, που υπαινίσσεται εδώ ο Ιερός Χρυσόστομος, έγινε μετά το βάπτισμα αυτού και της οικογενείας του]. Ας καθαιρέσουν και τον ίδιο τον Κύριο, ο Οποίος έδωσε την κοινωνία στους αποστόλους μετά το δείπνο[βλ.Λουκά 22,14-20]. Ισχυρίζονται ακόμα ότι κοιμήθηκα με γυναίκα [:Άλλη μια σοβαρή συκοφαντία των εχθρών του Χρυσοστόμου εναντίον του]. Ξεντύστε το σώμα μου και θα διαπιστώσετε την νέκρωση των μελών μου. Συνεπώς όλα αυτά τα έκαναν από φθόνο.
Αλλά σε στενοχωρεί, αδελφέ Κυριακέ, το ότι εκείνοι που με εξόρισαν μιλούν με παρρησία στην αγορά και τους ακολουθεί πλήθος δορυφόρων; Και πάλι θυμήσου τον πλούσιο και τον Λάζαρο, ποιος από αυτούς δοκίμασε θλίψεις στην εδώ ζωή και ποιος πέρασε με απολαύσεις. Σε τι έβλαψε τον πρώτο η φτώχεια; Δεν μεταφέρθηκε ο αθλητής και νικητής στους κόλπους του Αβραάμ; Και σε τι ωφέλησε ο πλούτος τον άλλο που αναπαυόταν σε πορφυρά και λινά ενδύματα; [βλ. Λουκά 16,19: «Ἄνθρωπός τις ἦν πλούσιος, καὶ ἐνεδιδύσκετο πορφύραν καὶ βύσσον(:Υπήρχε κάποιος πλούσιος άνθρωπος, ο οποίος φορούσε βασιλικά ενδύματα. Απ’ έξω φορούσε ένα μάλλινο κόκκινο και πανάκριβο ρούχο, κι από μέσα φορούσε λευκό χιτώνα πολυτελή από λεπτό αιγυπτιακό λινάρι)» ]. Πού πήγαν οι ραβδούχοι; Πού πήγαν οι σωματοφύλακες; Πού πήγαν τα άλογα με τα χρυσά χαλινάρια; Πού πήγαν οι ομοτράπεζοι και το βασιλικό τραπέζι; Δεν μεταφερόταν στο μνήμα δεμένος σαν ληστής, βγάζοντας την ψυχή του γυμνή από τον κόσμο και φωνάζοντας με την άδεια φωνή του: «Πάτερ Ἀβραάμ, ἐλέησόν με καὶ πέμψον Λάζαρον ἵνα βάψῃ τὸ ἄκρον τοῦ δακτύλου αὐτοῦ ὕδατος καὶ καταψύξῃ τὴν γλῶσσάν μου, ὅτι ὀδυνῶμαι ἐν τῇ φλογὶ ταύτῃ(:Πατέρα μου Αβραάμ, σπλαχνίσου με. Λυπήσου με και στείλε τον Λάζαρο να βρέξει με νερό την άκρη του δακτύλου του και να δροσίσει τη γλώσσα μου, διότι βασανίζομαι και υποφέρω μέσα σ’ αυτή τη φωτιά)» [Λουκά 16,24];
Γιατί αποκαλείς, πλούσιε, «πατέρα» τον Αβραάμ, του οποίου τον βίο δεν μιμήθηκες; Εκείνος τον κάθε άνθρωπο τον φιλοξενούσε στο σπίτι του[Εδώ είναι προφανής η αναφορά του Ιερού Χρυσοστόμου στη γνωστή φιλοξενία του Αβραάμ, Γέν.18,1-8], ενώ εσύ ούτε ένα φτωχό δεν φρόντισες. Δεν είναι για πένθος και κλάματα το ότι αυτός που είχε τόσο πλούτο δεν στάθηκε άξιος για μια σταγόνα νερού; Διότι, επειδή δεν έδωσε ψίχουλα στον φτωχό, δεν παίρνει σταγόνα νερού. Κατά την διάρκεια του χειμώνα δεν έσπειρε ελεημοσύνη. Ήρθε το καλοκαίρι και δεν θέρισε. Και αυτό αποτελεί οικονομία του Δεσπότη, το ότι τοποθέτησε αντικριστά την κόλαση για τους ασεβείς [βλ. Γέν.3,24: «Καὶ ἐξέβαλεν τὸν Ἀδὰμ καὶ κατῴκισεν αὐτὸν ἀπέναντι τοῦ παραδείσου τῆς τρυφῆς(:Και έβγαλε τον Αδάμ και τον έβαλε να κατοικήσει απέναντι από τον Παράδεισο της ευτυχίας και της μακαριότητος, για να τον βλέπει και να αναλογίζεται κάθε μέρα από ποια αγαθά έχει εκπέσει και σε ποια κατάσταση οδήγησε τον εαυτό του)»] και την ανάπαυση για τους δικαίους, για να βλέπονται και να αναγνωρίζονται. Γιατί πραγματικά τότε κάθε μάρτυρας θα αναγνωρίσει τον τύραννό του και κάθε τύραννος τον μάρτυρά του, τον οποίο βασάνισε.
Και δεν είναι δικά μου τα λόγια· άκουσε την Σοφία που λέει: «Τότε στήσεται ἐν παρρησίᾳ πολλῇ ὁ δίκαιος κατὰ πρόσωπον τῶν θλιψάντων αὐτόν (: Τότε, κατά την ημέρα της μεγάλης και καθολικής όλων των ανθρώπων Κρίσεως, ο δίκαιος θα σταθεί όρθιος με πολύ θάρρος και παρρησία κατά πρόσωπο εκείνων, οι οποίοι στην παρούσα ζωή τον έθλιψαν και δεν λογάριασαν τους κόπους του, αλλά κατ’ αθέτηση και παραβίαση παντός δικαίου τους διήρπασαν)» [Σοφ. Σολ. 5,1]. Γιατί, όπως ένας οδοιπόρος που περπατά μέσα σε καύσωνα, όταν συναντήσει καθαρή πηγή, ενώ καίεται από την δίψα, ή κάθεται σε τραπέζι που έχει διάφορα φαγώσιμα και, ενώ κατέχεται από μεγάλη πείνα, από κάποιον δυνατότερο εμποδίζεται, ώστε να μην ακουμπήσει στο τραπέζι, ούτε να απολαύσει τα εδέσματα, αισθάνεται μεγάλη λύπη και τιμωρία, διότι, ενώ κάθεται στο τραπέζι, δεν μπορεί να απολαύσει τα φαγητά, και εκείνος που κάθεται δίπλα στην πηγή δεν μπορεί να πιει νερό, έτσι κατά την ημέρα της Κρίσεως, οι ασεβείς βλέπουν τους αγίους να ευφραίνονται, αλλά δεν μπορούν να απολαύσουν το βασιλικό τραπέζι. Γι'αυτό και τον Αδάμ ο Θεός, θέλοντας να τον τιμωρήσει, τον έβαλε να καλλιεργεί τη γη απέναντι από τον παράδεισο, ώστε, βλέποντας κάθε μέρα και ώρα τον επιθυμητό εκείνο χώρο από όπου βγήκε, να έχει πάντοτε στην ψυχή του τη λύπη. Και εάν εδώ δεν συναντήσουμε ο ένας τον άλλον, εκεί δεν υπάρχει κανείς που θα μας εμποδίζει να ζούμε μαζί, και θα δούμε αυτούς που μας εξόρισαν, όπως ο Λάζαρος τον πλούσιο και οι μάρτυρες τους τυράννους.
Μη στενοχωρείσαι, λοιπόν, αλλά να θυμάσαι τον Θεό που μέσω του προφήτη που λέει: «Ἀκούσατέ μου, οἱ εἰδότες κρίσιν, λαός μου, οὗ ὁ νόμος μου ἐν τῇ καρδίᾳ ὑμῶν·μὴ φοβεῖσθε ὀνειδισμὸν ἀνθρώπων καὶ τῷ φαυλισμῷ αὐτῶν μὴ ἡττᾶσθε· ὡς γὰρ ἱμάτιον βρωθήσεται ὑπὸ χρόνου καὶ ὡς ἔρια βρωθήσεται ὑπὸ σητός· ἡ δὲ δικαιοσύνη μου εἰς τὸν αἰῶνα ἔσται, τὸ δὲ σωτήριόν μου εἰς γενεὰς γενεῶν (: Ακούστε με, όσοι γνωρίζετε εκ πείρας και εφαρμογής το δίκαιο, λαέ μου, εσείς, που έχετε τον νόμο μου μέσα στην καρδιά σας: Μη φοβάστε τον ονειδισμό των ανθρώπων και από τον εξευτελισμό που σας κάνουν μη νικιέστε και μην κάμπτεσθε. Μην καταβάλλεστε και μην ηττάσθε, διότι όπως το ιμάτιο θα καταφαγωθεί από τον χρόνο και όπως τα μαλλιά θα καταφαγωθούν από τον σκόρο, έτσι και αυτοί· η δικαιοσύνη μου όμως θα είναι αιώνια ενώ η σωτηρία που πηγάζει από Εμένα θα είναι για ατελεύτητες γενεές)» [Ησ.51,7].
Σκέψου και τον Ίδιο τον Δεσπότη Χριστό, πώς από τα σπάργανά Του διωκόταν και εξοριζόταν σε βάρβαρη χώρα [βλ. Ματθ. 2,13-15], Αυτός που κατέχει τον κόσμο, γινόμενος υπόδειγμα στο να μη λιποψυχούμε στις δοκιμασίες. Θυμήσου το Πάθος του Σωτήρος, πόσες ταπεινώσεις υπέμεινε για χάρη μας, αφού άλλοι τον αποκαλούσαν Σαμαρείτη, και άλλοι δαιμονιζόμενο και λαίμαργο και ψευδοπροφήτη. Γιατί έλεγαν: «Ἰδοὺ ἄνθρωπος φάγος καὶ οἰνοπότης (:Να, άνθρωπος λαίμαργος και πότης)» [Ματθ.11,18-19 και Λουκά 7,33-34] και ότι «Ἐν τῷ ἄρχοντι τῶν δαιμονίων ἐκβάλλει τὰ δαιμόνια (:Με τη βοήθεια και τη συνεργασία του αρχηγού των δαιμόνων βγάζει τα δαιμόνια από τους δαιμονισμένους)» [Ματθ.9,34]. Τι πάλι πάθαινε όταν πήγαν να Τον κρημνίσουν και όταν έφτυναν το πρόσωπό Του; Και τι όταν Του φορούσαν τη χλαμύδα και Τον στεφάνωναν με αγκάθια και Τον προσκυνούσαν κοροϊδεύοντάς Τον και προκαλώντας Του κάθε είδους εμπαιγμό, και τι όταν Του έδιναν ραπίσματα, όταν Τον πότιζαν ξίδι και χολή, όταν χτυπούσαν το κεφάλι Του με το καλάμι και όταν Τον περιέφεραν εδώ κι εκεί τα αιμοβόρα σκυλιά; Και τι όταν Τον οδηγούσαν γυμνό στο Πάθος και όλοι οι μαθητές Του Τον είχαν εγκαταλείψει και ένας Τον πρόδωσε, άλλος πάλι Τον αρνήθηκε και οι άλλοι δραπέτευσαν και στεκόταν μόνος γυμνός ανάμεσα σε εκείνον τον όχλο; Γιατί η γιορτή ήταν εκείνη που τους είχε τότε συγκεντρώσει όλους. Και όταν Τον σταύρωσαν ως κακούργο ανάμεσα σε κακούργους και κρεμόταν άταφος και ούτε Τον κατέβασαν από τον σταυρό, μέχρι που κάποιος ζήτησε να Τον θάψει; Θυμήσου ότι ταφής δεν αξιώθηκε και ότι βαριά κατηγορία εξεστόμισαν εναντίον Του, ότι τάχα Τον έκλεψαν οι μαθητές Του και δεν αναστήθηκε [βλ. Ματθ.27,27-44 και 57-60. 28,11-15. Μάρκ. 14,66-72· 14,16-20 και 26-28].
Θυμήσου επίσης και τους αποστόλους, οι οποίοι από παντού διώχνονταν και κρύβονταν μην μπορώντας να εμφανισθούν μέσα στις πόλεις. Θυμήσου ότι ο Πέτρος κρυβόταν στον Σίμωνα τον βυρσοδέψη [Πράξ. 9,43: «Ἐγένετο δὲ ἡμέρας ἱκανὰς μεῖναι αὐτὸν ἐν Ἰόππῃ παρά τινι Σίμωνι βυρσεῖ(:Ο Πέτρος μάλιστα έμεινε αρκετές ημέρες στην Ιόππη, στο σπίτι κάποιου Σίμωνος που ήταν βυρσοδέψης, δηλαδή επεξεργαστής δερμάτων)»] και ο Παύλος στη γυναίκα που ήταν έμπορος πορφυρών υφασμάτων, γιατί δεν είχαν θάρρος να προσφύγουν σε πλούσιους[Πράξ.16,14-15]. Όμως ύστερα όλα εξελίχθηκαν ομαλά γι’ αυτούς. Έτσι και τώρα να μη στενοχωρείσαι.
Γιατί άκουσα κι εγώ για εκείνον τον φλύαρο Αρσάκιο, τον οποίο εγκατέστησε στον (πατριαρχικό) θρόνο η βασίλισσα [Η βασίλισσα Ευδοξία, μετά την δεύτερη εξορία του Ιερού Χρυσοστόμου το 404 μ. Χ. εγκατέστησε, όπως ο ίδιος γράφει, στον θρόνο της Κωνσταντινουπόλεως τον Αρσάκιο, που ήταν υπέργηρος(άνω των 80 ετών). Κατά το διάστημα της πατριαρχείας του Αρσακίου, λόγω του γήρατος και του ήπιου χαρακτήρα του, οι εχθροί του Ιερού Χρυσοστόμου έκαναν ανενόχλητοι πολλά εις βάρος των οπαδών του μεγάλου Πατρός], ότι πίεσε όλους τους αδελφούς που δεν ήθελαν να έχουν κοινωνία μαζί του. Μάλιστα πολλοί από αυτούς για μένα πέθαναν και στη φυλακή. Γιατί εκείνος ο προβατόσχημος λύκος, έχει βέβαια σχήμα επισκόπου, αλλά είναι μοιχός· γιατί όπως η γυναίκα χαρακτηρίζεται μοιχαλίδα όταν, ενώ ζει ο άνδρας της, συνάπτει σχέσεις με άλλον άνδρα, έτσι και αυτός είναι μοιχός, όχι σαρκικός, αλλά πνευματικός, διότι, ενώ εγώ ζω, μου άρπαξε τον θρόνο της Εκκλησίας.
Και αυτά σου τα έγραψα από την Κουκουσό, όταν διέταξε η βασίλισσα να εξορισθώ. Πολλά, όμως, θλιβερά γεγονότα μου συνέβησαν στον δρόμο, αλλά εγώ δεν νοιάστηκα για τίποτε. Όταν, όμως, έφθασα προς την χώρα των Καππαδόκων και στην περιοχή του Ταύρου της Κιλικίας, με προϋπαντούσαν πολλές ομάδες ανδρών αγίων πατέρων, αλλά και πλήθη μοναχών και παρθένων, χύνοντας αστείρευτες πηγές δακρύων. Και έκλαιαν βλέποντάς με να πηγαίνω στην εξορία και έλεγαν μεταξύ τους: «Ήταν προτιμότερο να κρύψει ο ήλιος τις ακτίνες του, παρά να σιγήσει το στόμα του Ιωάννη». Αυτά με θορύβησαν και με στενοχώρησαν, επειδή έβλεπα όλους να κλαίνε για μένα. Για όλα τα άλλα, όσα μου συνέβηκαν, δεν νοιάστηκα καθόλου. Πάρα πολύ με περιποιήθηκε ο επίσκοπος της πόλεως και έδειξε πολλή αγάπη σε μένα, ώστε, αν ήταν δυνατό, θα μου παραχωρούσε ακόμα και τον θρόνο του, αν δεν φυλάγαμε τον κανόνα.
Σε παρακαλώ, λοιπόν, και σε ικετεύω και πέφτω στα γόνατά σου, διώξε το πένθος της λύπης σου, μνημόνευέ με στις προσευχές σου στον Θεό, και παρακαλώ να μου γράφεις.
ΠΡΟΣ ΔΟΞΑΝ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΤΡΙΑΔΙΚΟΥ ΘΕΟΥ,
επιμέλεια κειμένου: Ελένη Λιναρδάκη, φιλόλογος
ΠΗΓΕΣ:
https://greekdownloads3.wordpress.com/wpcontent/uploads/2014/08/epistula-ad-cyriacum.pdf
Ιωάννου του Χρυσοστόμου Άπαντα τα έργα, Ἐπιστολαί, επιστολή ρκε΄, πατερικές εκδόσεις «Γρηγόριος ο Παλαμάς»(ΕΠΕ), εκδ. οίκος «Το Βυζάντιον», Θεσσαλονίκη 1990, τόμος 38, σελίδες 231-243.
Π. Τρεμπέλα, Η Καινή Διαθήκη με σύντομη ερμηνεία (απόδοση στην κοινή νεοελληνική), εκδόσεις αδελφότητος θεολόγων «Ο Σωτήρ», έκδοση τέταρτη, Αθήνα 2014.
Η Καινή Διαθήκη, Κείμενον και ερμηνευτική απόδοσις υπό Ιωάννου Κολιτσάρα, εκδόσεις αδελφότητος θεολόγων «Η Ζωή», έκδοση τριακοστή τρίτη, Αθήνα 2009.
Η Παλαιά Διαθήκη κατά τους εβδομήκοντα, Κείμενον και σύντομος απόδοσις του νοήματος υπό Ιωάννου Κολιτσάρα, εκδόσεις αδελφότητος θεολόγων «Η Ζωή», έκδοση τέταρτη, Αθήνα 2005.
Η Παλαιά Διαθήκη μετά Συντόμου Ερμηνείας, Παναγιώτης Τρεμπέλας, Αδελφότης Θεολόγων «Ο Σωτήρ», Αθήνα, 1985.
Π.Τρεμπέλα, Το Ψαλτήριον με σύντομη ερμηνεία(απόδοση στην κοινή νεοελληνική), εκδόσεις αδελφότητος θεολόγων «Ο Σωτήρ», έκδοση τρίτη, Αθήνα 2016.