Τώρα ὅμως εἶναι ἴσως πιά πολύ ἀργά γιά δάκρυα. Ἀκόμη καί γιά κροκοδείλια...
Γράφει ο Νεκτάριος Δαπέργολας
Ἕνα ἀκόμη μιαρό συλλείτουργο πραγματοποιήθηκε στήν Κωνσταντινούπολη, ἀνήμερα τῶν Θεοφανείων, μέ πρωταγωνιστή τον πατριάρχη Βαρθολομαίο καί τόν ψευτομητροπολίτη Κιέβου Ἐπιφάνιο Ντουμένκο, ὅπου πάλι στήν ὁμιλία πού ἔβγαλε ὁ πρῶτος αὐτοεγκωμιάστηκε γιά τήν παρέμβασή του στήν Οὐκρανία, προβαίνοντας ταυτόχρονα σέ νέα διαστροφή τῆς ἀλήθειας σχετικά μέ τό πόσο ἀνώμαλη καί στρεβλωμένη ἦταν ἐκκλησιαστικά ἐκεῖ ἡ κατάσταση ἐπί αἰῶνες καί πόσο ἱεροκανονικά θεμιτή καί σωτήρια ἡ δική του ἐπέμβαση.
Στήν πραγματικότητα βέβαια μόνο τραγικά ἀνίδεοι μποροῦν νά πιστεύουν ὅτι ὑπῆρχε ὄντως ἐκκλησιαστική στρέβλωση ὡς τό 2018 στήν Οὐκρανία καί ὅτι ἐπίσης τό Φανάρι εἶχε δικαιοδοσία καί συνεπῶς δικαίωμα παρέμβασης ἐκεῖ καί δέν πραγματοποίησε εἰσπήδηση σέ χῶρο ξένης ἐκκλησιαστικῆς δικαιοδοσίας (καί ἐπί του προκειμένου τῆς ρωσικῆς). Δέν ξεχνᾶμε ἄλλωστε ὅτι ὅλα αὐτά τά γνώριζε - καί τά ἀναγνώριζε - τό Φανάρι ἕως τό 2018 (ὅσο καί ἄν κάποιοι κάνουν τώρα πώς δέν τά θυμοῦνται), καθώς καί τήν κανονική Οὐκρανική Ἐκκλησία ὑπό τον Ὀνούφριο τήν θεωροῦσε ἀπολύτως νόμιμη καί κανονική, ἀλλά καί τήν καθηρημένη ἀπό τό 1992 ὁμάδα του Φιλαρέτου (από την οποία προέκυψε καί ο Επιφάνιος Ντουμένκο) τήν θεωροῦσε ἐπί 26 ὁλόκληρα χρόνια ὡς σχισματική καί παράνομη, ὥσπου ἐν μιᾷ νυκτί τήν ἀναγνώρισε ὡς Ἐκκλησία.
Ἄν διαβάσουμε ὅμως προσεκτικά τήν ἐν λόγῳ ὁμιλία, θά διαπιστώσουμε ὅτι τό ἐντυπωσιακό σέ αὐτήν δέν ἦταν τό παραπάνω. Τέτοιες στρεβλώσεις τῆς ἀλήθειας καί προσπάθειες αὐτοδικαίωσης τίς ἔχουμε ξαναδεῖ πολλές φορές.
Ἐκεῖνο ὅμως πού μόλις τώρα ἀκούσαμε ἀπό τά χείλη τοῦ πατριάρχη, γιά πρώτη φορά ἀφ’ ὃτου ξεκίνησε αὐτό τό τρισάθλιο ἐκκλησιαστικό Οὐκρανία Γκέιτ (ἐδῶ καί 8 περίπου χρόνια) ἦταν λόγια ἔντονης ἀνησυχίας, ἐπειδή εἶναι ξεκάθαρο ὅτι τό ἔργο στό Κίεβο δέν πάει ἔτσι ὅπως τό εἶχαν σχεδιάσει.
Ἡ ὁμιλία τοῦ Βαρθολομαίου λοιπόν ἐμπεριεῖχε γιά πρώτη, ἐπαναλαμβάνω, φορά:
α) ξεκάθαρα ἴχνη ἀπολογητικοῦ πνεύματος καί ἀπόπειρας (ἀτυχοῦς βεβαίως, ἀλλά πάντως ἀπόπειρας) ἀπάντησης στίς βάσιμες κατηγορίες περί μή ἐπαναχειροτονίας τῶν ἕως τό 2018 καθηρημένων σχισματικῶν,
β) ἔμμεση ἀλλά σαφῆ ἐκδήλωση δυσαρέσκειας πρός τό πολιτικό καί ἐκκλησιαστικό οὐκρανικό καθεστώς γιά τό πογκρόμ πού ἔχει ἐξαπολύσει καί συνεχῶς κλιμακώνει («Καταδικάζομεν ἀπεριφράστως τὰς ἀκρότητας ὁποθενδήποτε καὶ ἐὰν προέρχωνται. Συνιστῶμεν εἰς τὰ κρατικὰ ὄργανα τὴν ἀποχήν των ἐκ τῶν ἐκκλησιαστικῶν ἐσωτερικῶν ὑποθέσεων»),
γ) παράλληλη ὑπόδειξη πρός τόν Ἐπιφάνιο νά ἐργαστεῖ μέχρι ἐξαντλήσεως γιά συνδιαλλαγή μέ τήν ἄλλη πλευρά, τήν ὁποία μάλιστα ἔμμεσα ἀναγνωρίζει ὡς νόμιμη («τὴν ἀναζήτησιν τρόπων πρὸς προσέγγισιν τῶν ἐν Οὐκρανίᾳ συνεπισκόπων Σας διὰ διάλογον καὶ ἀναζήτησιν κοινῶν σημείων πρὸς ἐνότητα»),
δ) ὀνομαστική ἀναφορά στόν νόμιμο μητροπολίτη Ὀνούφριο, γιά τόν ὁποῖο ἐξέφρασε τήν εὐχή νά συμφιλιωθεῖ μέ τήν ὑβριδική ψευτοεκκλησία («Καλοῦμεν τὴν ἀπολειπομένην ἐν Οὐκρανίᾳ σεβασμίαν ἱεραρχίαν ὑπὸ τὸν Μητροπολίτην κ. Ὀνούφριον, νὰ ἀναθεωρήσῃ τὴν στάσιν της»), ἀλλά καί
ε) αἴτηση συγγνώμης ἐάν παρερμηνεύθηκαν οἱ προθέσεις του καί θεωρήθηκε ὅτι ἡ στάση του ὑποκινήθηκε καί ἀπό πολιτικούς λόγους («Ζητῶμεν ἐν τέλει μετὰ θάρρους συγγνώμην, ἐὰν ἐκ τῆς ἐν ταπεινώσει σιωπῆς ἡμῶν ἐδώκαμεν τὴν ἐντύπωσιν εἴς τινας ὅτι ὑπῆρχεν ἐκ μέρους ἡμῶν ἑτέρα ἀνθρωπογενὴς καὶ οὐχὶ ἐκκλησιαστικὴ προοπτικὴ εἰς τὸ ὅλον πρόβλημα»).
Πραγματικά, εἶναι πολύ εὔγλωττα ὅλα αὐτά.
Καί ὄχι ἀσφαλῶς ἐπειδή φανερώνουν...ἀγάπη, ἐνσυναίσθηση ἤ εἰλικρινῆ πρόθεση συνδιαλλαγῆς (ὅπως εἴμαστε βέβαιοι ὅτι θά σπεύσουν νά συμπεράνουν οἱ γνωστοί χειροκροτητές), γιατί πολύ ἁπλά ἐδῶ καί τόσα χρόνια δέν εἴδαμε τίποτε ἐξ αὐτῶν γιά τά ἐκεῖ συμβαίνοντα αἴσχη, πέραν μίας βαθιᾶς καί ἐνοχικῆς σιωπῆς.
Τό ὅτι αὐτή ἡ σιωπή σπάζει αἴφνης γιά πρώτη φορά τώρα, ἄλλα πράγματα ἀποδεικνύει: τό πόσο πολύ τά πράγματα ἔχουν ξεφύγει πέρα ἀπό κάθε προϋπολογισμένο ὅριο, ἀλλά καί τό ἀδιέξοδο σέ μία ὑπόθεση πού ἀλλιῶς τήν σχεδίαζε ὁ Βαρθολομαῖος καί οἱ σύν αὐτῷ (ὡς ὄνειρο εὔκολης ἐκκλησιαστικῆς ἑνοποίησης ὅλης τῆς Οὐκρανίας ὑπό τήν ἐποπτεία του) καί ἐντελῶς ἀλλιῶς δείχνει νά καταλήγει (ὡς μόνιμη πληγή, ἀτελεύτητος ἐμφύλιος καί πεδίο κλιμακούμενης καθεστωτικῆς - καί δυσφημιστικῆς γιά τόν ἴδιο - κτηνωδίας).
Καί ἐπειδή ὑπάρχουν καί οἱ πολεμικές ἐπιχειρήσεις, πού ἐπίσης δέν ἐξελίσσονται ὅπως περίμενε καί ἤλπιζε τό Φανάρι, ἡ κατάσταση δείχνει ἀνεξέλεγκτη πιά.
Τό πόσο πολύ ἔχουν ξεφύγει τά πράγματα (καί δέν μαζεύονται πλέον) τό μαρτυρᾶ ἄλλωστε σύν τοῖς ἄλλοις καί ἡ γνωστή πλέον - καί πρωτοφανής στά χρονικά (γιά τό εἶδος της καί γιά τό ὓφος της) - ἀνακοίνωση, πού ἔφτασε στό σημεῖο νά ἐκδώσει προχτές ἡ Ρωσική ὑπηρεσία πληροφοριῶν, ὅπου καταγγέλλεται ἕνας ἀνώτερος θρησκευτικός ἀξιωματοῦχος ὡς συνεργάτης κατασκόπων, κατονομάζεται ρητά ὡς «ἀντίχριστος μέ ράσο» καί «ἐνσαρκωμένος διάβολος» καί συνάμα παρατίθεται μία πληθώρα ἐνεργειῶν μέ τίς ὁποῖες προσπαθεῖ νά διαλύσει τήν Ρωσική Ὀρθοδοξία, συνεργαζόμενος ὄχι μόνο στήν Οὐκρανία ἀλλά καί στήν Βαλτική μέ ἐθνικιστές καί νεοναζί καί δημιουργώντας τεχνητά θρησκευτικές δομές-μαριονέτες.
Βαρύτατοι μέν οἱ χαρακτηρισμοί, εἰδικά ὅμως γιά τίς κατονομαζόμενες καί καταγγελλόμενες ἐνέργειες ὁφείλουμε νά ξεκαθαρίσουμε ὅτι οὔτε περιμέναμε οὔτε καί χρειαζόμασταν τήν ὃποια ρωσική ἀνακοίνωση γιά νά τίς μάθουμε. Δυστυχῶς, ὁ ὀλέθριος ρόλος τῆς φαναριώτικης ἡγεσίας εἶναι γνωστός καί πολλαπλῶς τεκμηριωμένος. Καί βέβαια ὄχι μόνο γιά τήν Ρωσική, ἀλλά γενικότερα γιά τήν συνολική Ὀρθοδοξία. Φτάνει ὅμως μιά στιγμή πού μετά ἀπό τόσους ἀνέμους πού ἔχεις σπείρει, φαίνεται ὅτι πλησιάζει ἡ ὥρα καί γιά τίς θύελλες. Καί ὅταν οἱ θύελλες βγαίνουν ἐκτός ἐλέγχου, ἀρχίζει ὁ προβληματισμός, μετά ἀκολουθεῖ ἡ ἀγωνία καί στή συνέχεια ὁ πανικός.
Τώρα ὅμως εἶναι ἴσως πιά πολύ ἀργά γιά δάκρυα. Ἀκόμη καί γιά κροκοδείλια...