Τρίτη 18 Αυγούστου 2026

ΝΙΚΟΣ Ε. ΣΑΚΑΛΑΚΗΣ: «Ο Θεολόγος Λαρίσης (1918-1996)» (Αρχέτυπον αρετής - Μνήμη πνευματικής ανατάσεως) (φωτο)

                               


     Επιμέλεια ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ  Ευχαριστούμε τον αξιότιμο κ. Νικόλαο Ε. Σακαλάκη για την εμπεριστατωμένη αρθρογραφία του.

Γράφει ο ΝΙΚΟΣ Ε. ΣΑΚΑΛΑΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟΣ

                                           «Ο Θεολόγος Λαρίσης (1918-1996)»

(Αρχέτυπον αρετής - Μνήμη πνευματικής ανατάσεως)

Κάθε φορά, μέσα στις τρικυμίες της εκκλησιαστικής ζωής της Λάρισας, που προκαλεί ο τωρινός επίσκοπος Ιερώνυμος, πότε με τις παρουσίες του στην Εβραϊκή συναγωγή και παλαιότερα με τα εμβολιαστικά κέντρα στους Ι. Ναούς, η μνήμη μου στρέφεται (από το Βόλο) στο υψηλής πνευματικής ζωής και χάριτος πρόσωπο του μακαριστού Θεολόγου.

Η σφραγίδα του μακαριστού Θεολόγου στο έργο του, θυμίζει επισκόπους από την αρχαία ιστορία της Εκκλησίας, οι οποίοι υπήρξαν «Αρχέτυπα Αρετής». 

Τα χαρακτηριστικά τους τα υπογράμμισε ο αυτοκράτορας Ουαλεντινιανός και μας τα παρέδωσε ο ιστορικός Θεοδώρητος:

«Χρή τον επίσκοπον ου λόγω μόνω, αλλά και βίω τους αρχομένους ρυθμίζειν, και πάσης αρετής εαυτόν αρχέτυπον προτιθέναι, και μάρτυρα έχειν της διδασκαλίας την πολιτείαν. Τοιούτον δή ούν και νύν τοις αρχιερατικοίς εγκαθιδρύσατε θώκοις».

Τα λόγια του αυτοκράτορα ειπώθηκαν σε προεκλογική περίοδο αρχιερατικών εκλογών, οι οποίες (τότε) ανέδειξαν τον Αμβρόσιο Μεδιολάνων. Ο ιστορικός Θεοδώρητος σημειώνει στις σελίδες του και μια άλλη επισκοπική προσωπικότητα, τον άγιο Βάρσο, επίσκοπο Εδέσσης (Μεσοποταμίας), ο οποίος κοιμήθηκε εξόριστος, διότι κανένα συμβιβασμό (κοινωνία) δεν είχε με τους αιρετικούς αρειανούς.

Είχε εκλεγεί ο Θεολόγος επί Ιερωνύμου Α', ο

οποίος γνώριζε άριστα την Ορθόδοξη ψυχή των

Ιεραρχών που προώθησε - εξέλεξε στην

Εκκλησία της Ελλάδος (Δημητριάδος Ηλίας,

Φλωρίνης Αυγουστίνος, Χαλκίδος Νικόλαος κλπ). 

Γνώριζε ο μακαριστός Αρχιεπίσκοπος, ότι η εκλογή ενός άξιου επισκόπου δεν εγκαθιδρύεται (απλά) σε μια προκαθορισμένη ημερομηνία, μα αναπτύσσεται σ' ένα συνεχές γίγνεσθαι, σε πνευματικό καθεστώς Ορθοδοξίας!

Ιερώνυμος Α' σημαίνει είσοδος άξιων Ιεραρχών στην ιστορία της Εκκλησίας, στο βασίλειο της ορθόδοξης συνείδησης, ως φράγμα στην Μασωνία της 21ης Απριλίου και στον αστικό (Αμερικάνικο) εκσυγχρονισμό της

Αν και πέρασαν τριάντα χρόνια από την κοίμηση του μακαριστού Θεολόγου, η Αγιοπνευματική προσωπικότητά του, ως αυθεντικού (αντι-μασωνικού) Ορθοδόξου επισκόπου, δημιούργησε στο χώρο της Εκκλησίας μία ζέουσα πνευματική πραγματικότητα την οποία, δυστυχώς, οι μοιχεπιβάτες (άμεσοι) διάδοχοί του δεν κατανόησαν, γι' αυτό και χωρίς την πρέπουσα εκκλησιολογική επιμέλεια-ευπρέπεια, δέχθηκαν από το Σεραφειμικό καθεστώς το θρόνο της Ι. Μητροπόλεως Λαρίσης. Τις πνευματικές οδηγητικές - σχετικές συμβουλές των Ι. Κανόνων τις περιφρόνησαν!

Δεν ξεχνούμε το Αντι-εκκλησιαστικό Σεραφειμικό καθεστώς και τις στενές συμμαχίες του με την ωμή δικτατορία του Ιωαννίδη. Να θυμηθούμε και τα εξής: Ο τότε Μητροπολίτης Ιωαννίνων Σεραφείμ στις 24-25 Νοεμβρίου 1973 εισπήδησε στην Αρχιεπισκοπή Αθηνών, περιφρονώντας τους Ι. Κανόνες, για να ορκίση την κυβέρνηση ανδρείκελων του Ιωαννίδη, ενώ ο μακαριστός Ιερώνυμος Α' εξηκολούθη να είναι ο κανονικός-νόμιμος Αρχιεπίσκοπος.

Γνωρίζουμε ότι η αγάπη, όχι η κοσμική, η συναισθηματική, αλλά του Χριστού, θεραπεύει όχι μόνο εκείνον που την δίνει, αλλά και εκείνον που τη δέχεται. Το Σεραφειμικό καθεστώς, αντίθετα, χωρίς αγάπη για τους Ι. Κανόνες της Βασιλείας του Θεού, έπραξε ότι πιο «ταιριαστό» και «αναγκαίο» είναι στη φύση μιας δικτατορίας. Δημιούργησε σχίσμα, απομακρύνοντας από τους θρόνους τους Δώδεκα (12) κανονικούς Ιεράρχες, μεταξύ των οποίων ήτο και ο Θεολόγος Λαρίσης. Η θέση των Δώδεκα (12) Ιεραρχών μέσα στην Εκκλησία και στο χώρο της διακονίας τους ήτο απολύτως άψογη, κανονική, χωρίς καταπάτηση φυσικού ή εκκλησιαστικού δικαίου. Ένας νέος, σύγχρονος μελετητής της Ιστορίας, εύκολα μπορεί να διαπιστώσει ότι η απομάκρυνση των Δώδεκα ήτο αντικανονική, χωρίς δίκη και απολογία τους, χωρίς καμμία ενοχή τους.

Στην Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, διαβάζουμε: «Κάθε πρόσωπο, που κατηγορείται για αδίκημα, είναι κατά τεκμήριο αθώο, ωσότου αποδειχθεί νόμιμα η ενοχή του…». 

Στο δικτατορικό κράτος του Ιωαννίδη κορυφώθηκε όχι μόνο η βασανιστική  μεταχείριση του ανθρωπίνου προσώπου αλλά, το κυριώτερο, η περιφρόνηση της εντολής της Αγάπης και του δικαίου. 

Όλοι γνωρίζουν, και ο τότε Αρχιεπίσκοπος Σεραφείμ πολύ περισσότερο, ότι η αγάπη στο Ευαγγέλιο έχει προτεραιότητα έναντι της πίστεως και της ελπίδας (Α' Κορ 13, 1-8).

Να πληροφορήσουμε τους νέους (στην ηλικία) Λαρισαίους πιστούς, ότι τις αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας (30/10/1990), οι οποίες δικαίωσαν τους αδίκως καταδικασθέντες 12 Μητροπολίτες, δεν τις προώθησε, στην πλατύτερή τους έννοια και στη μεγαλύτερή τους ευθύνη, ο Λαρισαίος βουλευτής Γιώργος Σουφλιάς (Υπ. Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων, τότε), επί κυβερνήσεως Ν. Δημοκρατίας, ισχυριζόμενος-επικαλούμενος τον «σεβασμό του Αυτοδιοικήτου της Εκκλησίας» υπό της Πολιτείας. Ω της υποκρισίας! Αφού γνωρίζουμε, ότι εδώ και 212 χρόνια, η πολιτεία επεμβαίνει εις τα ενδότερα της Εκκλησίας (με τη Μασωνία) ασύστολα και αυθαίρετα! Ακόμη και οι πέτρες ξέρουν για την 3/1974 Συντακτική Πράξη της δικτατορίας, η οποία δεν επέβαλε μόνο έναν παράνομο Αρχιεπίσκοπο, αλλά και ένα νέο αντι-εκκλησιαστικό καθεστώς μέσα στην Εκκλησία.

Αναπόσπαστο στοιχείο του Σεραφειμικού καθεστώτος ήτο, πάνω στην κοινωνικοψυχολογική βάση του ή (καλύτερα) πάνω στο ποίμνιο και στο Σώμα Χριστού, η έλλειψη «όρασις της ειρήνης», σύμφωνα με τον Ωριγένη (Migne P.G. 13, 349). Εύστοχα ο Κλήμης ο Αλεξανδρεύς τόνιζε, ότι η ειρήνη είναι συνώνυμη με τη δικαιοσύνη (P.G. 32, 737). Πλέον εμπεριστατωμένη η τοποθέτηση του Μ. Βασιλείου:

«Ου δύναμαι πείσαι εμαυτόν, ότι άνευ της εις αλλήλους αγάπης και άνευ του, το εις εμέ ηκον, ειρηνεύσειν προς πάντας δύναμαι άξιος κληθήναι δούλος Ιησού Χριστού» (P.G. 32, 730).

1ο Σχόλιο: Γνωρίζουμε, ότι η πολιτική-κοινωνική πραγματικότητα συχνά βρίσκεται σ' αντίθεση με το σύστημα (αρχές) αξιών του Ευαγγελίου. Ένας  πραγματικής πνευματικότητας Αρχιεπίσκοπος, ουδέποτε θα παρείχε στήριξη σε δικτατορική «κυβέρνηση», όπως του Ιωαννίδη. Θα προτιμούσε μια πιθανή εξορία του· έτσι θα έγραφε (με τη στάση του) την αλήθεια για την δικτατορία και τις συντακτικές πράξεις της που πλήγωσαν και το Λαό και την Εκκλησία. (τέλος σχολίου)

Το Μνημόσυνο για τον Θεολόγο

Το Μνημόσυνο του Λαρίσης Ιερωνύμου για τον μακαριστό Θεολόγο Λαρίσης, τριάντα (30) χρόνια από την εν Κυρίω κοίμησή του, δεν είχε την ορθή αντίληψη και αφομοίωση του βάθους της ιστορίας και της βιοτής του Θεολόγου. Η ακολουθία φάνηκε ότι περιορίσθηκε μόνο σ' ένα χρέος της επισήμου εκκλησίας και όχι ως παράλληλη πνευματική τιμή σ' ένα αθώο θύμα της Σεραφειμικής δικτατορίας, σ' ένα μαχόμενο άγιο επίσκοπο. 

Τις εκκλησιαστικές-διοικητικές κατευθύνσεις του αρχιεπισκόπου Σεραφείμ, όπως διαιρέσεις μεγάλων Μητροπόλεων και τοποθέτηση στις νέες επισκόπων μοιχεπιβατών,  οι δύο άλλοι Μητροπολίτες, που συμμετείχαν στο μνημόσυνο, (Μεσογαίας Νικόλαος και Ιλίου Αθηναγόρας), τις ανέχθηκαν-υιοθέτησαν, χωρίς ενδοιασμούς. 

Ανέλαβαν δηλ. επισκοπικές ευθύνες σε περιοχές αντικανονικά, ενώ ήτο εν ζωή ακόμη ο Κανονικός Μητροπολίτης τους ο Νικόδημος (Αττικής και Μεγαρίδος). Αναμφίβολα, ο μακαριστός Θεολόγος Λαρίσης πρεσβεύει στο Θεό και για την πνευματική εγρήγορση των σημερινών επισκόπων, η οποία τόσο απουσιάζει στις ημέρες μας.

ΝΙΚΟΣ Ε. ΣΑΚΑΛΑΚΗΣ

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟΣ